KAYDEDİCİLER
Kaydediciler Eğitimi: Kaydedicileri anlatan ve kaydedici devre uygulamaları yapmayı öğreten bir eğitim materyalidir.
Kaydediciler eğitimi verilmesinin temel amacı gerekli ortam oluştuğunda; kaydedici uygulamalar geliştirilebilmesidir. Kaydediciler eğitimi tamamlandığında bilgi yüklemesi çeşitlerine, bilgi giriş ve çıkış şekillerine uyumlu olarak kaydedici uygulamalar geliştirebileceksiniz.
Eğitim İçeriği
1. Kaydediciler Eğitimi - Kaydediciler
1.1. Paralel Girişli Kaydediciler
1.2. Seri Girişli / Kaymalı Kaydediciler
2. Kaydediciler Eğitimi - Kaydırmalı Kaydediciler
2.1. Seri Girişli - Seri Çıkışlı Kaydırmalı Kaydediciler
2.2. Seri Girişli - Paralel Çıkışlı Kaydırmalı Kaydediciler
2.3. Paralel Girişli - Seri Çıkışlı Kaydırmalı Kaydediciler
2.4. Paralel Girişli - Paralel Çıkışlı Kaydırmalı Kaydediciler
2.5. Farklı Giriş - Çıkış Kombinasyonuna Sahip 2 Yönlü Kaymalı Kaydediciler
3. Kaydediciler Eğitimi - Diğer Kaydedici Uygulamalar
3.1. Kaymalı Kaydedici İle Halka Sayıcı Oluşturmak
3.2. Kaymalı Kaydedici İle Zaman Gecikmesi Üretmek
3.3. Veri Dönüştürme
Sıkça Sorulan Sorular
Kaydedici (register) nedir ve ne işe yarar?
Kaydedici, birden fazla flip-flopun bir araya gelerek oluşturduğu, ikilik (binary) bilgiyi geçici olarak saklayan dijital devredir. Her flip-flop bir biti tutar; sekiz flip-flop bir baytlık veri saklar. İşlemcilerde ara değerleri tutmak, veri kaydırmak ve seri-paralel dönüşüm yapmak için kullanılır.
Paralel girişli ile seri girişli kaydedici arasındaki fark nedir?
Paralel girişli kaydedicide tüm bitler aynı anda, her biri kendi hattından tek saat darbesinde yüklenir; hızlıdır ama çok hat gerektirir. Seri girişli kaydedicide bitler tek hattan, saat darbesi başına bir bit sırayla girer; yavaştır ama az hat kullanır. Hız mı az kablo mu önceliğine göre seçilir.
Kaydırmalı kaydedici (shift register) nasıl çalışır?
Kaydırmalı kaydedicide her saat darbesinde saklanan bitler bir flip-floptan komşusuna kayar. Böylece veri kademe kademe ilerler. SIPO tipi seri veriyi paralele, PISO tipi paraleli seriye çevirir. Seri haberleşmede ve veri biçimi dönüştürmede temel yapı taşıdır.
Halka sayıcı (ring counter) kaydırmalı kaydedici ile nasıl oluşturulur?
Halka sayıcıda kaydırmalı kaydedicinin son çıkışı ilk girişe geri bağlanır, böylece tek bir lojik 1 değeri flip-floplar arasında dönüp durur. Her saat darbesinde aktif çıkış bir sonrakine geçer. Bu yapı, sırayla tetiklenmesi gereken adımlarda zamanlama ve sıralama sinyali üretmek için kullanılır.
Kaydırmalı kaydedici ile zaman gecikmesi nasıl üretilir?
Bir veri biti kaydırmalı kaydedicinin girişine verilir ve her saat darbesinde bir kademe ilerler. Bitin çıkışa ulaşması için gereken süre, flip-flop sayısı ile saat periyodunun çarpımıdır. Kademe sayısı veya saat frekansı değiştirilerek istenen gecikme ayarlanır; sinyali geciktirmek için pratik bir yöntemdir.
Kaydedicilerde veri dönüştürme ne anlama gelir?
Veri dönüştürme, bilgiyi bir biçimden diğerine çevirmektir; en yaygın örnek seri ile paralel arasındaki dönüşümdür. Seri gelen veri kaydırmalı kaydedicide toplanıp paralel okunur (seri-paralel), ya da paralel yüklenip tek hattan seri olarak gönderilir. Bu, farklı veri yolları arasında uyum sağlar.
